البیان

پیامبر اعظم صلّى‌الله‌علیه‌وآله: آن کس که خود را بر مسلمانان مقدم بدارد، در صورتى که مى‌داند در میان مردم کسى برتر از او وجود دارد، به خدا و رسولش و به مسلمانان خیانت کرده است.

شفیعه محشر

شفیعه محشر
شفیعه محشر

نیم نگاهی به شخصیت تابناک شفیعه محشر حضرت فاطمه معصومه (سلام الله علیها)

شناسنامه حضرت

حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها در سال 173 هجری قمری در اول ماه ذی القعده در مدینه به دنیا آمدند و در مدینه نشو و نما پیدا کردند. حضرت موسی بن جعفر علیهما السلام اولاد فراوانی داشتند؛ برخی از نسب شناسان، تا 37 فرزند برای ایشان شمرده اند. در میان دختران موسی بن جعفر علیهم السلام هیچ کدام به عظمت، قدر، منزلت و برتری حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها نمی باشد. در سال 201 هجری قمری مأمون، امام رضا علیه السلام را در پوشش ولایتعهدی، به خراسان آورد. یک سال بعد خواهر گرامی ایشان به سمت خراسان هجرت کردند. ایشان از مدینه برای دیدار و تجدید عهد با امام زمان خود حرکت کردند. این سفر ادامه داشت، تا این که به ساوه رسیدند. آن گونه که مورخان نقل کرده اند، حضرت در آنجا مریض شدند و در بستر بیماری افتادند؛ بنابر نقل تواریخ، در ساوه جنگی درگرفت و مأموران حکومتی بسیاری از همراهان حضرت را به شهادتت رساندند؛ گویا به خاطر این حادثه غم انگیز، حضرت تب دار و بیمار شدند؛ البته بعضی از بزرگان گفته اند: حضرت را در شهر ساوه مسموم کرده اند. بعد از این جریانات، حضرت سؤال کردند: چند فرسخ تا قم فاصله است؟ گفتند: ده فرسنگ. حضرت فرمودند: مرا به قم ببرید که من از پدرانم شنیده ام قم مرکز شیعیان است. وقتی موسی بن خزرج بن سعد اشعری (آل سعد، بنیان گذار شهر قم بودند در تاریخ آمده است، موسی بن خزرج از فقها و بزرگان زمان خودش بوده است.) با خبر شد حضرت در ساوه هستند، به پیشواز حضرت به ساوه رفت، حضرت را سوار ناقه کرد و مهار ناقه حضرت را گرفت و به شهر قم آورد. حضرت 17 روز در شهر قم اقامت کردند و سپس روح بلند و والای ایشان به عالم ملکوت پرواز کرد.

شخصیت علمی

حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها از زنان کامل تاریخ اسلام اند؛ هم از نظر شخصیت علمی و هم بسیاری از کمالات دیگر. علامه مجلسی رحمت اللّه علیه در بحار الانوار نقل می کند: عده ای از مردم قم به مدینه آمدند تا به محضر حضرت موسی بن جعفر علیه السلام برسند، ولی حضرت تشریف نداشتند. مسائل و مطالب را مکتوب کرده و به دست حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها دادند. با این که سن مبارک حضرت معصومه سلام اللّه علیها در آن زمان بین 5 تا 6 سال بود، ایشان تمام مسائل آنان را جواب دادند؛ وقتی حضرت موسی بن جعفر علیه السلام برگشتند، به جواب ها نگاه کردند. خوشحال شدند و سه مرتبه فرمودند: «فداها ابوها (پدر فدای دختر باد)!»

شخصیت ولایی

در عظمت حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها همین قدر بس که ایشان برای تجدید عهد با امام رضا علیه السلام از مدینه به شوق برادر و امام و رهبر معصوم خود حرکت کرد و رنج این راه را بر خود آسان نمود. این نشان می دهد ایشان یک زن ولایت مدار و عارف به حق امام زمان خودشان بودند.

مقام شفاعت

شفاعت از مقاماتی است که حضرت از آن مقام برخوردار هستند. گفتنی است، در برزخ، شفاعت وجود ندارد و در روایت است: «و اللّه ما نخاف علیکم …لّا البرزخ»؛ سوگند به خدا، ما بر شما نگران نیستیم، مگر از عالم برزخ (و امّا در قیامت چون در آنجا شفاعت به دست ماست، پس ما اولی هستیم به شفاعت نمودن از شما.)»

زیارت مأثوره

امامان ما زیارت مأثوره دارند، ولی معصوم زاده ها زیارت نامه مأثوره ندارند؛ مثلاً حضرت زینب کبری سلام اللّه علیها با آن عظمت، بزرگی و مقامات عالیه، زیارت مأثوره ندارند؛ البته بعضی امام زادگان زیارت مأثوره دارند. از ویژگی های این بانوی مکرمه اسلام، این است که زیارت مأثوره از حضرت امام رضا علیه السلام درباره ایشان رسیده است. در زیارتنامه ایشان آمده است: «ف…نّ لک عند اللّه شأناً من الشّأن». بحارالانوار 99/267.

خدا می داند از روزی که این بانوی بزرگ در قم اجلال نزول کردند، چقدر خیرات و برکات و چقدر معجزات و خوبی ها بر این سرزمین نازل شده، و چه بلاها و شروری از این سرزمین دفع شده است.

این جایگاه دختر گرامی حضرت موسی بن جعفر علیهما السلام است، که ایشان از خاندان کرم هستند؛ در زیارت جامعه آمده: «و عادتکم ال…حسان و سجیتکم الکرم». در روایت آمده: زکریا بن آدم (که در قبرستان شیخان قم دفن هستند)، از بزرگان، نام آوران و فقهای عصر خودشان و از اصحاب جلیل القدر امام هشتم بوده اند. نقل شده است یکی از مردم اهل قم به نزد امام رضا علیه السلام آمد و گفت: شما در مرو خراسانی و من در بلاد دورم و به شما دسترسی ندارم؛ من معالم دینم را از چه کسی فرا بگیرم؟ حضرت فرمودند: «زکریا بن آدم القمّی المأمون علی الدّین و الدّنیا»؛ شما را به زکریا بن آدم حواله می دهم؛ او امین دین و دنیای مردم است. وسائل الشیعت  27/146. یک زمانی، جناب زکریا بن آدم از حضرت امام رضا علیه السلام درخواست کرد که به او اجازه دهند که از شهر قم بیرون برود؛ حضرت فرمودند: «شما در شهر قم بمانید؛ خدا به وسیله شما بلایا را از شهر قم دفع می کند، همان طوری که بلایا را از بغداد توسط پدرم دفع کرده است» بحارالانوار 49/278؛ جایی که به برکت وجود زکریا بن آدم بلا دفع شود، دختر گرامی حضرت موسی بن جعفر که جای خود دارند؛ 13 قرن است که این بانوی بزرگوار در این شهر نزول اجلال کرده اند و منشأ برکات الهی بوده اند؛ مهم ترین برکت حضور حرم ملکوتی حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها در قم، شکل گرفتن حوزه علمیه قم در منطقه کویری و نیمه بیابانی است، و خداوند آن قدر این بانوی بزرگوار را منشأ خیرات قرار داده که قم، ام القرای جهان اسلام شده است. حضرت معصومه سلام اللّه علیها هم دختر امام، هم عمه امام و هم خواهر امام هستند. در ادامه زیارت حضرت آمده است: «فان لک عنداللّه شاناً من الشان»؛ یعنی تو شأنی داری که عقول بشر نمی تواند به آن شأن برسند، و واقعاً این جمله بهت آور و توصیف ناپذیر است. امام خمینی قدس سره، معمار انقلاب اسلامی، بعد از 14 سال تبعید، اولین کاری که بعد از ورود به این شهر مقدس انجام دادند، زیارت حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها بود.

راوی حدیث

حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها در سلسله روات و محدثان هستند. ما احادیثی داریم که نام راویان احادیث، همه یکی است؛ مثلاً درباره دختر گرامی حضرت موسی بن جعفر علیهما السلام نیز روایت داریم: «عن فاطمت  بنت علی بن موسی الرضا عن فاطمت  بنت موسی بن جعفر عن فاطمت  بنت جعفر بن محمد عن فاطمت  بنت محمد بن علی عن فاطمت  بنت الحسین عن فاطمت  الاطهر...». به این روایت، «فاطمیات» می گویند که از کلمه «فاطمه» شروع شده و به «فاطمه» ختم شده است. در ادامه این روایت آمده: حضرت زهرا سلام اللّه علیها فرمودند: «انسیتم واقعت الغدیر من کنت مولاه فهذا علی مولاه.» یکی از فضایل و مقامات بانوی مکرمه، حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها، محدّثه بودن ایشان است. هم چنین در سلسله راویان حدیث «منزلت» که پیامبر اکرم صلی اللّه علیه وآله وسلم امیرالمومنین علیه السلام را جانشین خود کردند و فرمودند: «أنت منّی بمنزلت  هارون من موسی …لّا أنّه لا نبی بعدی» بحارالانوار 37/263؛ دختر مکرمه حضرت موسی بن جعفر علیهماالسلام قرار دارند. و نیز روایتی است که پیامبراکرم صلی اللّه علیه وآله وسلم در شب معراج به آسمان رفتند. حضرت فرمودند: «مرا وارد بهشت کردند و قصری دیدم از در اجوف و... و آن جا نوشته بود: لا اله الا اللّه محمد رسول اللّه، علی ولی القوم»، بحارالانوار 65/77؛ این روایت، بشارتی برای شیعیان و محبین اهل بیت علیهم السلام است. حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها در سلسله راویان این حدیث نیز قرار دارند.

عبادت و بندگی

حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها در عفاف، حجاب، عبادت و بندگی مخلصانه پروردگار، یکی از زنان الگو و نمونه تاریخ صدر اسلام هستند. در شرح حال ایشان نوشته اند: ایشان در مدت کوتاهی که در قم توقف داشتند، محراب عبادت و بندگی داشتند. در هفده روزی که این بانوی والامقام در قم تشریف داشتند، محراب و نماز داشتند و هنوز که هنوز است بعد از 13 قرن این محراب عبادت محفوظ می باشد و عفاف، حجاب، بندگی، عبودیت و ولایت مداری ایشان، برای بانوان با فضیلت و زنان مسلمان، درس است.

زیارت حضرت فاطمه معصومه(س)

 ما در باب زیارت حضرت فاطمه معصومه سلام اللّه علیها از چند امام معصوم علیهم السلام روایت داریم. هنوز حضرت معصومه سلام اللّه علیها به دنیا نیامده بودند و شاید امام کاظم علیه السلام ازدواج نکرده بودند، این حدیث گوهر بار را صادق آل محمد صلی اللّه علیه وآله وسلم، فرمودند: «…نّ للّه حرماً و هو مکت  و لرسوله حرماً و هو المدینت  و لامیر المؤمنین حرماً و هو الکوفت  و لنا حرماً و هو قمّ و ستدفن فیه امرأت  من ولدی تسمّی فاطمت  من زارها وجبت له الجنّت »؛ بحار الانوار، 48/317؛ برای خداوند حرمی است که آن، مکه است؛ و برای پیامبر صلی اللّه علیه وآله وسلم حرمی است که آن، مدینه است و برای امیرالمؤمنین علیه السلام حرمی است که آن، کوفه است و برای ما اهل بیت عصمت و طهارت حرمی است که آن، قم می باشد و روزگاری می رسد که از پسرم دختری به دنیا می آید که هر که او را زیارت کند، از اهل بهشت است. حضرت با این سخن، بهشتی که غایت خلقت است و همه این عبادت ها و بندگی ها برای بهشت برین خداست، را وعده فرمودند. امام رضا علیه السلام نیز فرمودند: «من زارها عارفاً فله الجنّت »؛ مخصوصاً بر «عارفاً» تأکید می فرمایند تا بدانیم ایشان از چه تباری هستند. از امام جواد علیه السلام نیز نقل شده است که فرمودند: «من زار عمتی بقم و له الجنه»؛ البحار 102/ 26؛ هر که عمه بزرگوار مرا زیارت کند، بهشت بر او واجب است.

ارسال نظرات و دیدگاه های شما

توجه:

با عنایت به اینکه نظرات و پیشنهادات شما کاربران گرامی در بهبود پرتال تاثیر کاملا موثری ایفا می کند لذا خواهشمند است ما را از نظرات ارزنده ی خود محروم نفرمایید.

• نظر شما پس از بررسی و بازبینی توسط مدیریت برای نمایش در سایت قرار داده می شود.
• نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهند شد.
• نظراتی که شامل سئوال شرعی یا نتایج مسابقات باشد منتشر نخواهد شد. ( از فرم تماس با ما استفاده فرمایید)
• نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با مطلب باشد منتشر نخواهد شد.
• متن نظر شما می بایست حداکثر 1024 کاراکتر باشد.